Toon zoekbalkToon menu

Participatie

Hoe zingeving bijdraagt aan vermindering van eenzaamheid 19/11/2019

Het ministerie van VWS heeft aan de Raad van Ouderen advies gevraagd hoe zingeving (levensvragen en ertoe doen) opgepakt kan worden en hoe dat eenzaamheid kan verminderen. 

Eenzaamheid en zingeving zijn onderwerpen die momenteel veel aandacht krijgen doordat men steeds meer meeleeft met mensen die eenzaam zijn of geen zingeving ervaren. VWS vroeg de Raad ‘Hoe maken we zingevingsvragen (en -activiteiten) laagdrempeliger en toegankelijk zodat ouderen zich daadwerkelijk minder eenzaam voelen?’ Het verminderen van eenzaamheid, of er beter mee leren omgaan, en het bevorderen van zingeving leiden tot een groter welbevinden. 

De Raad van Ouderen heeft 12 aanbevelingen geformuleerd:

Aanbeveling 1: Diepgaande studie 

De relatie tussen eenzaamheid en zingeving vraagt diepgaande studie. Onduidelijk is bijvoorbeeld in hoeverre het verminderen van eenzaamheid een belangrijke voorwaarde is om tot meer zingeving te komen, en of meer zingeving altijd leidt tot minder eenzaamheid. Het gebrek aan zingeving komt het meest voor bij existentiële eenzaamheid. Maar ook dan is niet duidelijk of dit altijd 1 op 1 een relatie heeft met eenzaamheid.

Aanbeveling 2: Achtergrond zingeving

Het is van belang aandacht te hebben voor de persoon, het individuele proces en de specifieke vraag en geen panklare oplossingen aan te bieden met de verwachting dat zij bij iedereen helpen. Er is een grote variëteit aan interventies nodig omdat dan de kans dat zoveel mogelijk mensen bereikt worden het grootste is.  

Aanbeveling 3: Zingeving in deze tijd

De term zingeving is niet voor iedereen duidelijk. Voor sommigen heeft het - ten onrechte - louter een levensbeschouwelijke betekenis. Belangrijk is dat er andere woorden en begrippen gebruikt worden. ‘Levensvragen’ en ‘Wat maakt je leven zinvol?’ lijken momenteel het meest passend. Het is van belang dat de termen aansluiten bij de leefwereld van verschillende doelgroepen. Van ‘waar wordt je blij van?’  tot ‘ levenskunst’. 

Aanbeveling 4: Beroep doen op ouderen zelf

Er zijn veel campagnes nodig over de realiteit van het ouder worden en de voorbereiding op de derde fase. Deze campagnes zijn zowel van de overheid, de eerstelijnszorg, zorgverzekeraars en de media. De campagne in het najaar 2019 van het dagblad Trouw over de YEP’s was een goed en gewaardeerd voorbeeld. In alle campagnes is het van belang een beroep te doen op de ouderen zelf, omdat die primair verantwoordelijk is voor goed oud worden.  

Aanbeveling 5: Fysiek contact en relatiebemiddeling

Meer bekendheid geven aan relatiebemiddeling en de mogelijkheden voor fysiek contact voor ouderen. Ook hier is veiligheid een belangrijk aandachtspunt. 

Aanbeveling 6: Opvoeding en scholing

In onderwijs en opvoeding meer aandacht besteden aan persoonsontwikkeling en burgerschap. Deze vaardigheden tot kerndoelen benoemen in al het onderwijs. 

Aanbeveling 7: Ondersteuning door eerstelijns zorg en welzijnswerk

In de opleiding en nascholing van huisartsen, POH'ers en andere professionals zou meer aandacht moeten komen voor zingeving. 

Aanbeveling 8: Betekenisvol contact en zingeving bevorderen

Buurtprojecten, een goede inrichting van de openbare ruimte, meer woonvormen voor gelijkgestemden en het gebruik en de toegankelijkheid van techniek en ICT bevorderen betekenisvol contact en zin in leven. In het ondersteuningaanbod moet een glijdende schaal komen van familie, buren en vrienden, tot goed opgeleide vrijwilligers en tot slot professionele geestelijke zorg.

Aanbeveling 9: Zingevingsvragen herkennen en laagdrempelige activiteiten

Steunen van mantelzorgers en zorgvrijwilligers, gespreksgroepen, rouwverwerking en meer bekendheid over geestelijke zorg kan de toegang tot zingevingsvragen en -activiteiten makkelijker maken. 

Aanbeveling 10: Aandacht voor bijzondere groepen

Extra en speciale aandacht is nodig voor (ex-)mantelzorgers, ouderen met een lage SES (zoals migrantenouderen), ouderen met dementie en GGZ-problematiek, ouderen met verstandelijke beperkingen en ouderen met gehoor- en visusproblemen. 

Aanbeveling 11: Beeldvorming over ouderen

De adviezen uit ‘De waarde van ouder worden’  dragen bij aan een andere beeldvorming over en door ouderen en daardoor aan zingeving bij ouderen.  

Aanbeveling 12: Onderzoek en financiering

De Raad van Ouderen adviseert meer te investeren in bovengenoemde interventies en in onderzoek naar de effectiviteit van deze interventies. De Raad verwacht dat veel interventies zichzelf terugverdienen.

Lees het volledige adviesrapport 'Advies Raad van Ouderen - Zingeving'. 

 

Reageer op deze pagina

JOUW REACTIE
Wil je een link invoegen in de tekst? Zet de link tussen vierkante haken: [www.beteroud.nl]





Cookies op de website van Beter Oud

Beter Oud gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren.
Ik ga akkoord met het plaatsen van cookies (inclusief tracking cookies).
Niet akkoord en lees meer