Alles over

Zelfstandig wonen

Laatst bijgewerkt op: 21-08-2026

Ouderen wonen graag zo lang mogelijk zelfstandig. Hoe help je daar zo goed mogelijk bij? We geven je een overzicht met informatie en tips. Van aanpassingen maken voor een veilig thuis tot meedenken over alternatieve woonopties.

1. Langer thuis wonen

Ouderen wonen graag zo lang mogelijk in hun eigen, vertrouwde omgeving. Maar hoe organiseer je dat goed, met passende hulp en zorg thuis? We zetten de pagina's waarmee je langer thuis wonen mogelijk maakt voor je op een rijtje. Je vindt er inspiratie, kennis en voorbeelden.

Meer info over langer thuis wonen

Veel ouderen willen zo lang mogelijk thuis wonen. Zij willen zo veel mogelijk zelf blijven doen met zorg en ondersteuning. Vaak samen met naasten en vrijwilligers. Dus ondersteunen wij verpleegzorgorganisaties om hun aanbod aan te laten sluiten op deze wens van ouderen.

Achtergrond

De vergrijzende samenleving en de wens om langer thuis te blijven wonen plaatst ons voor een uitdaging. Hoe kunnen we met passende zorg en ondersteuning zelfstandig blijven wonen zo goed en lang mogelijk blijven faciliteren? Dit terwijl we rekening houden met een tekort aan verplegend en verzorgend personeel in de wijk, een groter beroep dat op mantelzorgers wordt gedaan en een tekort aan passende woningen voor ouderen. Hoe kunnen we bijdragen aan het prettig en gezond oud worden en zelfstandig wonen?

Achtergrond

Mogelijke problemen moeten zo vroeg mogelijk worden gesignaleerd, door iedereen die een rol in het leven van ouderen met problemen speelt.

Achtergrond

Toekomstbestendige ouderenzorg vraagt om nieuwe woonvormen en andere samenwerking tussen zorg, wonen en welzijn. Een publicatie laat zien wat dit betekent voor zorgorganisaties en biedt praktische handvatten voor toekomstbestendige woonzorgconcepten.

2. Passende woningen voor ouderen

Ouderen blijven met een passende woning op een fijne manier zo lang mogelijk zelfstandig. Dat vraagt om aanpassingen. Denk daarbij aan een aanpassing van de bestaande woning, maar ook aan woonvormen speciaal voor senioren.

Stappen ouderenwoning vinden

Wil je als professional een passende woning vinden voor een oudere? Dan vraag je je vast af: waar begin ik? Lees de belangrijkste stappen en informatie over passende woningen voor ouderen vinden volgens woningcorporatie Aedes. Hier vind je ook informatie over:

financiën;
samenwerking met partners in zorg en welzijn;
samenwerking met de gemeente.

Praktijkervaring geclusterde woonvormen

Bij geclusterde (samengevoegde) woonvormen bouwt men zelfstandige woningen dicht bij elkaar. Je vindt er gedeelde ontmoetingsruimtes of voorzieningen. Maar wat zijn daar nu goede praktijkvoorbeelden van? Dit zijn woonconcepten zoals de Amsterdamse Lang Leven Thuisflats en De Oplossingenfabriek. Lees de praktijkervaringen met geclusterde woonvormen voor ouderen in de bestaande bouw.

3. Gemeenschappelijk wonen

Gemeenschappelijk wonen of collectief wonen betekent dat een oudere een zelfstandige woning heeft, maar sommige ruimtes deelt. Buren kiezen hier bewust voor verbinding en delen. Door gemeenschappelijk wonen voeg je zelfstandigheid samen met steun en heb je alles in de buurt. Lees meer over de verschillende vormen, voordelen en ervaringen.

Onderzoek naar collectief wonen

Maken collectieve woonvormen het mogelijk dat ouderen langer zelfstandig wonen? En vormt collectief wonen mogelijk een oplossing voor het woningtekort, de oplopende zorgkosten en personeelstekorten? Lees het verkennend onderzoek naar de mogelijkheden van collectief wonen.

Voordelen van collectief wonen

Collectief wonen heeft de toekomst. Het is niet nieuw, maar steeds populairder. Terecht, want collectief wonen draagt bij aan de oplossing van een aantal maatschappelijke uitdagingen. Lees meer over de voordelen van collectief wonen in het Digitaal magazine van Zorgsaam Wonen.

Test: is gemeenschappelijk wonen iets voor mij?

De keuze voor gemeenschappelijk wonen is een grote beslissing. Gaat het goed, dan voel je steun en woon je nog lang zelfstandig. Maar het kost ook tijd, energie en geld. Met de test gemeenschappelijk wonen maak je een weloverwogen keuze. Vul de vragenlijst online in. Je leert welke wensen en persoonlijke eigenschappen bijdragen aan een goede ‘match’ met gemeenschappelijk wonen.

Opties tussen zelfstandig wonen en verpleeghuis

Langer thuis wonen mogelijk maken, vraagt om aangepaste opties voor wonen en zorg. Er zijn 14 woonvormen die tussen zelfstandig thuis wonen en wonen in een zorginstelling inzitten. Voorbeelden zijn thuishuizen, kangoeroewoningen en woongemeenschappen.

4. Zorgzame gemeenschappen

Een zorgzame gemeenschap is een plek waar mensen naar elkaar omkijken. Met of zonder professionele zorg. Samenwerking tussen bewoners, vrijwilligers, professionals en gemeenten is hierbij belangrijk.

Samenwerken met zorgzame gemeenschappen

Hoe sluiten professionals goed aan bij plannen en ideeën van bewoners? In het artikel In het hart van de gemeenschap van Vilans vind je 5 bouwstenen die antwoord geven op deze vraag. Ook ontdek je 8 inzichten uit de praktijk.

Wat zorgzame woonvormen vragen van professionals

In de rapportage Zorgzaam wonen is geen toeval vind je lessen en inzichten over zorgzame gemeenschappen. Het gaat over wat zorgzame woonvormen vragen van bewoners, professionals en beleid.

5. Veilig zelfstandig wonen

Veiligheid en toegankelijkheid zijn belangrijke onderdelen van zelfstandig wonen voor ouderen. Wat zijn mogelijke aanpassingen aan de woning voor ouderen die bijvoorbeeld slecht ter been zijn? Bekijk het overzicht met woningaanpassingen van het ministerie van VWS (Volksgezondheid, Welzijn en Sport). Of lees tips en inspiratie artikelen van BeterOud.

Meer info over veilig zelfstandig wonen