Evaluatie en resultaten Behoefte als Kompas

Op basis van het screeningsinstrument Behoefte als Kompas zijn ouderenprofielen ontwikkeld. Vervolgens zijn zorg- en ondersteuningsmodules ontwikkeld binnen multidisciplinaire teams en of is zorg en ondersteuning herontwikkeld. Lees hieronder de samenvatting van de onderzoeken naar Behoefte als kompas, de oudere aan het roer.

Conclusie

De onderzoekers hebben een algemeen screeningsinstrument ontwikkeld, onafhankelijk van ziekte of leeftijd, dat daarmee breed inzetbaar is. Op basis hiervan zijn 5 ouderenprofielen ontwikkeld die verschillen in kwetsbaarheid en zorgcomplexiteit. Dat kon alleen door de participatie van alle stakeholders binnen het veld van wonen, welzijn en zorg.

  • De 5 ouderenprofielen zijn interessant voor alle partijen; op basis hiervan kunnen samen met ouderen afspraken worden gemaakt over wat ouderen zelf kunnen regelen, welke zorg en ondersteuning nodig is en wie dat levert.
  • Dit onderscheid in 5 ouderenprofielen maakt het mogelijk zorg en ondersteuning te ontwikkelen en te geven die beter is afgestemd op de specifieke zorgbehoeften van ouderen binnen de afzonderlijke segmenten.
  • Modulair ontwikkelen van zorg en ondersteuning biedt de mogelijkheid om vraaggerichte zorg en ondersteuning te bieden: standaardisering waar kan, individualisering waar nodig. Deze methodiek biedt kansen om de ouderenzorg efficiënter te maken.
  • Het blijkt dat zorg/hulpverleners (en management/beleidsmakers) het lastig vinden om het perspectief van de oudere zelf los te zien van hun eigen professionele perspectief op de situatie van de oudere. Vaak zien ze hun eigen perspectief als ‘waarheid’ en vinden ze het moeilijk wanneer de oudere een geheel andere kijk heeft op de situatie. Langzaamaan dringt de (meer)waarde door van het perspectief van de oudere zelf en dat dit consequenties kan hebben voor de keuzes die gemaakt (kunnen) worden.
  • Het implementeren van een screeningsinstrument is op zichzelf zinloos. Het moet in samenhang met concrete interventies en doelen gebeuren. Deze stap vereist ook methodische aandacht, in onze systematiek leren denken in modulaire arrangementen.
  • De rol van de huisarts in de ouderenzorg is aan het veranderen, van traditionele familiedokter naar een pro-actieve, managende professional.

Resultaten

Binnen het project is een screeningsinstrument ontwikkeld om kwetsbaarheid, zorgcomplexiteit en persoonlijk welbevinden vanuit het perspectief van de oudere vast te stellen. Op deze manier brengen de onderzoekers problemen en zorgbehoeften in kaart (doelstelling 1). Dit screeningsinstrument is binnen het transitie-experiment gebruikt in 25 organisaties, die met 1 of meerdere werkplaatsen hebben geparticipeerd (doelstelling 5). Ongeveer de helft van de deelnemers waarderen hun gezondheid als goed tot zeer goed en 70% beoordeelt de kwaliteit van hun leven als goed tot zeer goed.

Op basis van gegevens die de onderzoekers bij 2019 ouderen met dit instrument hebben verzameld, zijn 5 ouderenprofielen (segmenten) ontwikkeld (doelstelling 2).

Doelstelling 3 en 4: Binnen het transitie-experiment heeft een multidisciplinair team in een specifieke organisatie een set van modules ontwikkeld.

Zorg- en hulpverleners geven aan dat het screeningsinstrument het perspectief van de oudere weergeeft, hetgeen hun informatie geeft waarmee zij beter in staat zijn de oudere te ondersteunen bij het maken van keuzes. Er is hiermee meer begrip voor de situatie en het perspectief van de oudere.

Alle gegevens zijn inzichtelijk via een webbased profiel (doelstelling 6).

Gedurende het gehele project zijn regelmatig werkbijeenkomsten georganiseerd waarbij vertegenwoordigers van de deelnemende organisaties geïnformeerd zijn en waar handvatten werden geboden om het ontwikkelde instrumentarium en de methodiek toe te passen in de praktijk (doelstelling 7). In deze scholingssessies hebben de onderzoekers ook aandacht voor het proactief nadenken over groepen ouderen. Dat laatste bleek aanzienlijk moeilijker te zijn voor hulpverleners dan het eerste.

Kwalitatief onderzoek is gedaan naar de veranderende rol van de huisarts in de ouderenzorg (doelstelling 8). Over het algemeen ervaart de groep ondervraagde huisartsen een grote toename in het aantal betrokkenen in de ouderenzorg. Het is niet voor iedere huisarts even makkelijk daar een weg in te vinden. De artsen die deelnamen aan het onderzoek rapporteerden bijna allemaal extra taken in de ouderenzorg.

Doel

  1. Het omvatten van kwetsbaarheid, complexiteit en welbevinden vanuit het perspectief van de oudere met een screeningsinstrument dat bruikbaar is in verschillende (zorg)settings. Het kan worden gebruikt als een instrument dat dient om (mogelijke) problemen en onvervulde zorgbehoeften vast te stellen die aangepakt moeten worden via zorgpaden, en als een evaluatie-instrument om vast te stellen of de toegepaste zorgpaden succesvol zijn.
  2. Het ontwikkelen van ouderenprofielen die zijn gebaseerd op kwetsbaarheid, complexiteit van de (zorg)situatie en welbevinden.
  3. Het ontwikkelen van zorgpaden in interdisciplinaire panels.
  4. Het verbeteren van ouderenzorg via zorgpaden die: (a) gebaseerd zijn op ouderenprofielen, (b) vraaggestuurd zijn, (c) daadwerkelijk het welbevinden verbeteren en kwetsbaarheid en complexiteit van de (zorg)situatie verminderen. Deze procedure ondersteunt het zelfmanagement bij ouderen. Het vermindert het aantal ouderen dat vroegtijdig afhankelijk wordt of dat verwezen moet worden naar duurdere zorgvoorzieningen. De zorgpaden zullen interventies bevatten op de gebieden van preventie, behandeling, zorg en welbevinden.
  5. In de praktijk zullen 20-25 werkplaatsen worden geworven waar zorgverleners het screeningsinstrument zullen toepassen. In de tweede fase zal de zorgverlener de resultaten bespreken met de ouderen - en focussen op prioritering van: (a) de (mogelijke) problemen zoals gevonden met het instrumenten, (b) de kandidaat zorgpaden. Deze procedure heeft vraaggestuurde ouderenzorg als resultaat, zoals overeengekomen tussen de oudere en de zorgverlener.
  6. Het verbeteren van de communicatie tussen de ouderen en de zorgverleners en de communicatie tussen de (eerste en tweede lijn) zorgverleners door het gebruik van dezelfde (professionele) taal. Dit wordt ondersteund door onder andere het screeningsinstrument en het opnemen van deze instrumenten in het elektronisch patiëntendossier.
  7. Het verbeteren van de opleiding van zorgverleners wat betreft vraaggestuurde zorgpaden voor ouderen.

Methode

Ouderen zijn gevraagd om gedurende drie jaar, drie keer het screeningsinstrument in te vullen. Ouderprofielen zijn ontwikkeld en voorgelegd aan zorg- en hulpverleners en ouderen met de vraag of ze herkenbaar en toepasbaar zijn. De methode om tot de profielen te komen is getest met hulp van andere databases (validering). Kwalitatief onderzoek is gedaan naar de veranderende rol van de huisarts door middel van interviews en vragenlijst.

Deelnemers

2019 ouderen.

Belangrijkste uitkomstmaten

Kwetsbaarheid, zorgvragen (zorgcomplexiteit) en het welbevinden van ouderen.

Lees de volledige publicatie

Deze website gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren. Lees meer over cookies. melding sluiten